راهنمای جامع اخذ گواهی الکترونیکی از مرکز بازار سرمایه | رمیس سازمان بورس
حرکت تدریجی و مداوم بازار سرمایه به سمت رشد و بلوغ در سالهای اخیر، مرهون ایجاد زیرساختهای نرمافزاری و سختافزاری بوده است. در بازاری که ثانیهها و لحظهها اهمیت بالایی دارند، حساسیت این زیرساختها نیز بسیار بالا خواهد بود. تجهیز بورس اوراق بهادار ایران به سامانه معاملاتی پیشرفته و امکان دسترسی مستقیم سرمایهگذاران به هسته معاملات بورس از طریق معاملات برخط، سازمان بورس و اوراق بهادار را بر آن داشت تا در راستای امنیت اطلاعات در فضای مجازی اقدام به بکارگیری زیرساختهای تکنولوژیک همانند امضای دیجیتال نماید. پایه تجارت الکترونیک جهانی، استفاده از امضای دیجیتال است.
در همین راستا، مرکز صدور گواهی الکترونیکی میانی دولتی بازار سرمایه ایران (رمیس) با هدف تسهیل فرآیند صدور گواهیهای الکترونیکی و امضای دیجیتال، سامانهای را برای صدور، تمدید و ابطال گواهیهای الکترونیکی راهاندازی کرده است. در این مقاله با ما همراه باشید تا شما را با مرکز صدور گواهی الکترونیکی بازار سرمایه (رمیس)، نحوه درخواست صدور گواهی امضای دیجیتال و توکن امضای دیجیتال epass3003 شرکت رهآورد سامانههای امن در این مرکز آشنا کنیم.
مرتضی اسدی، شرکت رهسا
4 دقیقه مطالعه | 16 آبان 1403
فهرست مطالب
مرکز صدور گواهی میانی دولتی بازار سرمایه چیست؟
مرکز صدور گواهی میانی دولتی بازار سرمایه ایران با هدف تضمین امنیت فضای تبادل اطلاعات و ارائه خدمات به انواع سامانههای موجود در بازار سرمایه تأسیس شده است. این مرکز تحت نظارت مرکز دولتی ریشه فعالیت کرده و مسئولیت صدور و مدیریت گواهی برای فعالان بازار سرمایه را بر عهده دارد. هدف اصلی از تأسیس این مرکز، ترویج بورس الکترونیکی از طریق ایجاد امنیت در معاملات الکترونیکی است.
در حال حاضر، سازمان بورس و اوراق بهادار به عنوان ناظر فعالیتهای اقتصادی بازار سرمایه کشور عمل میکند. گواهیهای الکترونیکی مورد استفاده در این مجموعه نه تنها برای خدمات اقتصادی بلکه برای سایر حوزهها نیز کاربرد دارند. مرکز صدور گواهی میانی دولتی بازار سرمایه ایران به عنوان تنها ارائهدهنده خدمات صدور و مدیریت گواهی در عرصه بازار سرمایه کشور شناخته میشود که نقشی کلیدی در توسعه بورس الکترونیکی ایفا مینماید.
ساختار سلسلهمراتبی مراکز صدور گواهی الکترونیک بهگونهای طراحی شده است که در رأس آن مرکز صدور گواهی الکترونیکی ریشه Root CA (Root Certification Authority) قرار دارد. این مرکز گواهیهای الکترونیکی مراکز میانی Intermediate CA (Intermediate Certification Authorities) را امضاء میکند و نظارت کاملی بر عملکرد آنها دارد.
ثبت نام و صدور امضای دیجیتال برای متقاضیان در دفاتر اسناد رسمی
مراکز میانی، گواهیها را برای کاربران نهایی صادر میکنند و مسئولیت احراز هویت افراد و سازمانها و تضمین صحت و امنیت این گواهیها را بر عهده دارند. مرکز صدور گواهی میانی دولتی بازار سرمایه یکی از این مراکز است که زیر نظر مرکز صدور گواهی الکترونیکی ریشه فعالیت میکند. در جدول زیر میتوانید لیست مراکز میانی صدور گواهی الکترونیکی را مشاهده کنید.
خدمات مرکز صدور گواهی میانی دولتی بازار سرمایه
ذینفعان بازار سرمایه ایران که قادر به بهرهمندی از خدمات مرکز صدور گواهی میانی دولتی بازار سرمایه هستند، شامل گروههای مختلفی میباشند. این افراد و نهادها میتوانند از تسهیلات و فرصتهایی که این مرکز فراهم میکند، بهرهمند شوند تا تعاملات خود را در فضای مالی کشور با اطمینان و کارایی بیشتری انجام دهند. این ذینفعان بازار سرمایه ممکن است شامل شرکتهای بزرگ سرمایهگذاری، کارگزاران بورس، مدیران صندوقهای مشترک و سایر نهادهای مالی باشند که نیاز به تاییدیهها و گواهیهای معتبر برای فعالیتهای روزمره خود دارند.
همچنین، افراد حقیقی یا حقوقی فعال در حوزههای مختلف اقتصادی نیز ممکن است از جمله ذینفعانی باشند که برای تضمین امنیت و صحت معاملات خود به خدمات مرکز صدور گواهی نیاز دارند. در نتیجه، نقش این مرکز در ایجاد اعتماد و افزایش شفافیت در بازار بسیار حائز اهمیت است. برخی از ذینفعان بازار سرمایه ایران که میتوانند از خدمات مرکز صدور گواهی میانی دولتی بازار سرمایه استفاده نمایند، عبارتاند از:
- نهادهای بازار سرمایه ایران که تحت نظارت سازمان بورس و اوراق بهادار هستند
- شرکتهای عضو بورس اوراق بهادار تهران
- شرکتهای کارگزاری
- سهامداران و مشتریان خرید و فروش سهام
- کارمندان سازمان بورس و اوراق بهادار و شرکتهای زیرمجموعه آن
- کاربران سامانههای مختلف بورس و اوراق بهادار
- شرکتهای سرمایهگذاری
- سایر سازمانهای مرتبط با سازمان بورس و اوراق بهادار
مراحل دریافت گواهی الکترونیکی از مرکز رمیس
مراحل دریافت گواهی الکترونیکی مرکز بازار سرمایه به صورت دقیق و منظم طراحی شدهاند تا فرایند صدور آن به راحتی و با بیشترین سطح امنیت انجام پذیرد. این مراحل شامل اقدامات متعددی است که همکاری میان سازمان بورس، دفاتر ثبتنام، و متقاضیان را تسهیل میکند. در ادامه مراحل دریافت گواهی الکترونیکی بازار سرمایه را با جزئیات بیشتر شرح میدهیم.
1. ثبتنام در سامانه رمیس
برای شروع فرآیند، متقاضیان لازم است مکاتبه و پیش ثبتنام را با سازمان بورس و اوراق بهادار انجام دهند. یکی از شیوههای ثبتنام در این سامانه، ارائه معرفینامه از طرف شرکت متقاضی به کارشناس سازمان بورس و ورود اطلاعات (نام شرکت، شماره ثبت، نوع شرکت، آدرس قانونی و اطلاعات تماس) و تأیید اعتبار شرکت توسط این نهاد است.
پس از اینکه اطلاعات به درستی ثبت شد، سامانه به صورت خودکار پیامکی را به افراد معرفی شده از سوی شرکت متقاضی ارسال میکند. این پیامک حاوی کد اختصاصی است که برای ورود به سامانه توسط افراد معرفی شده استفاده میشود.
اکنون متقاضیان میتوانند به سامانه رمیس به آدرس https://ra.seo.ir مراجعه کرده و در آن ثبتنام کنند.
2. ورود به سامانه
پس از ثبتنام اولیه، کاربران میتوانند به دو روش وارد سامانه مرکز صدور گواهی الکترونیکی بازار سرمایه شوند:
الف) با استفاده از اطلاعات هویتی شامل کد ملی، تاریخ تولد و شماره شناسنامه، شماره تلفن همراه و کد امنیتی
ب) از طریق پنجره ملی خدمات دولت هوشمند با استفاده از شماره تلفن همراه و کد امنیتی
پس از دریافت پیامک حاوی کد ورود یکبار مصرف، متقاضی یا پیگیریکننده میتواند به کارتابل کاربری خود در سامانه رمیس وارد شود. این مرحله شامل ورود اطلاعات هویتی مانند نام کاربری و رمز عبور است. سامانه بهگونهای طراحی شده که دسترسیهای لازم را برای ورود افراد معتبر فراهم کند.
در شکل زیر دکمه نارنجی رنگ، برای ورود از طریق پنجره ملی خدمات دولت هوشمند در نظر گرفته شده است.
3. ایجاد درخواست صدور گواهی الکترونیک در سامانه
در صورتی که ثبتنام اولیه شما توسط کارشناس سازمان بورس با موفقیت انجام شده باشد، به محض ورود به سامانه رمیس (سامانه مدیریت گواهی الکترونیکی بازار سرمایه) با تصویری مشابه شکل زیر مواجه خواهید شد. این پنجره را ببندید تا امکان ایجاد درخواست جدید میسر شود.
پس از ورود به پروفایل کاربری، متقاضی میتواند درخواست جدیدی را برای “گواهی امضای دیجیتال” یا “مهر سازمانی” ایجاد کند. بر روی دکمه سبز رنگ “درخواست جدید” کلیک کنید.
مرکز صدور گواهی میانی دولتی بازار سرمایه دو نوع گواهی الکترونیکی صادر میکند:
– گواهی امضای دیجیتال: برای امضای اسناد الکترونیکی (برای اشخاص صادر میشود)
– گواهی الکترونیکی مهر سازمانی: مختص امضای مستندات سازمانها (برای شرکتها و سازمانها صادر میشود)
با انتخاب گزینه “درخواست جدید” در داشبورد، متقاضی میتواند روند ثبت درخواست خود را آغاز کند. این عمل باعث میشود که وضعیت درخواست به “پیشنویس” تغییر کند و متقاضی بتواند بهتدریج اطلاعات را پر کند (شکل زیر). مرحله ایجاد درخواست صدور گواهی الکترونیکی شامل وارد کردن اطلاعات هویتی، بارگذاری مدارک و انتخاب نوع خدمات است که در ادامه شرح آنها را شرح میدهیم.
4. آمادهسازی، تکمیل اطلاعات، انتخاب نوع خدمات و بارگذاری مدارک
تکمیل فرمهای موجود در سامانه توسط شخص پیگیریکننده یا متقاضی صورت میگیرد. این فرمها شامل اطلاعات شخصی و شرکتی لازم برای تکمیل درخواست گواهی هستند. متقاضی باید اطلاعات شرکت و شخص متقاضی را به دقت تکمیل کند. همچنین باید مشخص کند که آیا نیاز به خدمات حضوری در دفتر ثبتنام دارد یا خیر.
مرحله “تکمیل اطلاعات فرمها” در فرآیند صدور گواهی الکترونیکی از اهمیت بالایی برخوردار است. این مرحله به صورت دقیق و منظم به ورود اطلاعات مورد نیاز از سوی متقاضی یا فرد پیگیریکننده میپردازد. در اینجا به تفصیل این فرآیند را بررسی میکنیم:
تکمیل اطلاعات شرکت: در این مرحله، متقاضی ملزم به ورود اطلاعات دقیق درباره شرکت خود است. این اطلاعات شامل موارد زیر است:
- نام شرکت: نام کامل قانونی شرکت
- نوع شرکت: نوع ثبتشده (سهامی خاص، سهامی عام، مسئولیت محدود و غیره)
- شماره ثبت: شماره ثبت شرکت که در ثبت شرکتها به آن اشاره شده است
- آدرس قانونی و اطلاعات تماس: شامل آدرس دقیق، شماره تلفن و ایمیل
این اطلاعات بهمنظور تأیید هویت و اعتبار شرکت در سامانه وارد میشود.
تکمیل اطلاعات شخصی: متقاضی باید اطلاعات مربوط به خود را نیز پر کند، شامل:
– نام و نام خانوادگی
– شماره ملی
– تاریخ تولد
– شماره تماس و آدرس ایمیل
این اطلاعات برای شناسایی و تأیید هویت متقاضی ضروری است و باید با دقت وارد شود.
تکمیل اطلاعات وکیل (اختیاری): اگر متقاضی مایل باشد فرد دیگری (وکیل) به نمایندگی از او در فرایند شرکت کند، اطلاعات مربوط به وکیل را باید وارد کند. این اطلاعات شامل نام، کد ملی و سایر جزئیات لازم است.
آپلود مدارک: یکی از مهمترین بخشها در این مرحله بارگذاری مدارک مورد نیاز است. مدارک معمولاً شامل:
- عکس پرسنلی: که باید طبق استانداردهای مشخصی بارگذاری شود
- فرم درخواست صدور گواهی الکترونیکی: که باید به دقت پر شده و سپس بارگذاری گردد
- روزنامه آخرین تغییرات اعضای هیأت مدیره
- آگهی تأسیس شرکت
- کپی کارت ملی و شناسنامه
هر مدرکی که بارگذاری میشود، باید اصل آن در ملاقات حضوری به همراه آورده شود.
انتخاب خدمات دفتر ثبتنام: متقاضی باید مشخص کند که کدام خدمات را از دفتر ثبتنام میخواهد. این انتخاب میتواند شامل مراجعه حضوری یا درخواست خدمت در محل باشد. در صورت انتخاب “خدمت در محل“، آدرس دقیق محل مورد نظر نیز باید وارد شود.
تأیید نهایی: پس از اطمینان از صحت اطلاعات و تکمیل فرمها، متقاضی باید بر روی دکمه “ثبت نهایی” کلیک کند. این اقدام باعث میشود که وضعیت درخواست به “در انتظار بررسی” تغییر کند و کارشناس دفتر ثبتنام بتواند مدارک و اطلاعات را مورد بررسی قرار دهد.
پیگیری وضعیت درخواست: متقاضی میتواند وضعیت درخواست خود را در داشبورد سامانه مشاهده کند. اگر به هر دلیلی مدارک نادرست یا ناقص باشد، کارشناس میتواند وضعیت را به “نقص مدارک” تغییر دهد و پیامکی با جزئیات نواقص برای متقاضی ارسال خواهد شد.
5. آمادهسازی، تکمیل اطلاعات، انتخاب نوع خدمات و بارگذاری مدارک
مرحله تأیید تکمیلی مدارک توسط دفاتر ثبتنام یکی از بخشهای حیاتی و اساسی در فرآیند صدور گواهی الکترونیکی در سامانه رمیس است. تمامی مدارک ارسال شده توسط دفاتر ثبتنام مورد بررسی قرار میگیرند. این دفاتر مسئول تایید صحت و کفایت مدارک ارائه شده هستند.
- اگر مدارکی ناقص یا نادرست باشند، کارشناس میتواند درخواست را رد کند و درخواست به وضعیت “نقص مدارک” تغییر داده میشود. سپس، پیام کوتاهی حاوی توضیحات مربوط به نواقص برای متقاضی ارسال میشود تا بتواند اطلاعات خود را اصلاح نماید
- در صورت کامل بودن مدارک و تأیید آنها، وضعیت درخواست به “در انتظار پرداخت” تغییر میکند و متقاضی از طریق پیامک درباره این تغییر وضعیت اطلاع پیدا میکند
پس از تأیید اولیه مدارک در سامانه، متقاضی باید تمامی مدارک بارگذاری شده را به صورت فیزیکی به دفتر ثبتنام ارائه دهد. فرآیند صدور گواهی و تحویل توکنها به این اقدام وابسته است.
6. پرداخت هزینههای صدور گواهی الکترونیکی بازار سرمایه
پس از تأیید اولیه درخواست، کاربر به صفحه پرداخت هدایت میشود تا هزینههای مربوط به صدور گواهی الکترونیکی را پرداخت کند. پس از پرداخت، متقاضی قادر به اخذ نوبت برای ملاقات حضوری یا تکمیل سایر مراحل میشود.
تغییر وضعیت درخواست به “در انتظار پرداخت”: پس از تأیید موفقیتآمیز مدارک بارگذاری شده توسط دفاتر ثبتنام، وضعیت درخواست متقاضی به “در انتظار پرداخت” تغییر میکند. این تغییر وضعیت به متقاضی این امکان را میدهد که مراحل پرداخت هزینههای مربوطه را آغاز کند.
انتخاب گزینه پرداخت: متقاضی به حساب کاربری خود در سامانه وارد میشود و گزینه “پرداخت آنلاین” را انتخاب میکند. در این بخش، جزئیات دقیق هزینههای مربوط به درخواست نمایش داده میشود، از جمله:
- هزینه صدور گواهی الکترونیکی: هزینهای که برای پردازش و صدور گواهی باید پرداخت شود
- هزینه توکن: در صورتی که متقاضی به توکن جدید نیاز داشته باشد (اگر سختافزار توکن امضای دیجیتال را دارید یا قبلاً توکن epass3003 را خریداری کردهاید، لازم نیست هزینه این بخش را پرداخت کنید)
- هزینههای خدمات در محل: اگر متقاضی خواستار دریافت خدمات در محل باشد، این هزینه نیز محاسبه میشود
پرداخت آنلاین: متقاضی با انتخاب پرداخت آنلاین به درگاه بانکی منتقل میشود. در این مرحله، او باید اطلاعات کارت بانکی خود را وارد کند و هزینههای مربوطه را به صورت آنلاین پرداخت کند.
تأیید و تغییر وضعیت: پس از انجام تراکنش موفق، پیام تأیید پرداخت به متقاضی نشان داده میشود و وضعیت درخواست به “در انتظار تعیین نوبت” تغییر میکند. این تأییدیه به متقاضی اطمینان میدهد که مراحل پرداخت به درستی انجام شدهاند.
7. تعیین وقت ملاقات (در صورت نیاز)
در صورتی که متقاضی گزینه “مراجعه حضوری” را انتخاب کرده باشد، باید تاریخ و زمان مشخصی را برای مراجعه به دفتر ثبتنام تعیین کند. این اقدام از طریق دکمه “تعیین وقت ملاقات” در سامانه انجام میشود و به متقاضی اجازه میدهد تاریخ و زمان مناسب برای ملاقات را مشخص کند.
اگر متقاضی گزینه “خدمت در محل” را انتخاب کرده باشد، نیازی به تعیین وقت ملاقات ندارد. در این حالت دفتر ثبتنام با او تماس گرفته و زمان و مکان مراجعه کارشناس برای خدمت در محل هماهنگ میشود.
نکته: چنانچه متقاضی از قبل توکن داشته باشد یا آن را تهیه کرده باشد، نیازی به پرداخت هزینه توکن نیست. شما میتوانید توکن امضای دیجیتال epass3003 را تهیه کنید. این توکن سازگاری و کارآیی مناسبی در سامانه سازمان بورس و نیز سایر سامانههای برخط کشور دارد.
8. جلسه ملاقات، احراز هویت و صدور گواهی
در روز تعیین شده، متقاضی باید با همراه داشتن اصل مدارک به محل تعیین شده (دفتر ثبتنام) مراجعه کند. پس از بررسی و تأیید مدارک توسط کارشناس، گواهی الکترونیکی صادر و به متقاضی تحویل داده میشود.
9. صدور گواهی و تهیه توکن
پس از صدور گواهی الکترونیکی، این گواهی در پایگاههای داده سامانهها تعریف میشود تا متقاضی بتواند آن را در سیستمهای مختلف استفاده کند (وضعیت درخواست به “صادر شده” تغییر میکند). گواهی مذکور لازم است بر روی یک تجهیز سختافزاری به نام توکن امضای دیجیتال بارگذاری شود.
توکن به عنوان ابزاری برای دسترسی به خدمات مختلف سیستم، همزمان با صدور گواهی ارائه میشود. اگر کاربر قبلاً توکن امضای دیجیتال epass3003 را خریداری کرده باشد، نیازی به تهیه مجدد آن نیست و گواهی جدید بر اساس توکن موجود صادر خواهد شد. بنابراین توصیه میشود، قبل از مراجعه حضوری به دفاتر ثبتنام، نسبت به تهیه توکن خود اقدام کنید.
مرحله صدور و بارگذاری گواهی بر روی توکن، مرحله نهایی و مهم در فرآیند دریافت گواهی الکترونیکی است.
نکات مهم:
- در صورتی که فایل CSR دارید، نیازی به خرید توکن نیست و کافی است گواهی خود را بارگذاری کنید
- برای ابطال گواهی، متقاضی باید به سامانه مراجعه کرده، علت ابطال را مشخص کند و مدارک لازم را ارائه دهد
- برای تمدید گواهی، متقاضی باید 30 روز قبل از تاریخ انقضا اقدام کند و مراحلی مشابه با درخواست اولیه را طی نماید
نتیجه گیری
اخذ گواهی الکترونیکی از مرکز صدور گواهی الکترونیکی میانی دولتی بازار سرمایه ایران، فرآیندی ساده اما مهم است که امکان انجام معاملات و فعالیتهای اداری را در فضای دیجیتال با امنیت و اعتبار بالا فراهم میکند. با پیروی از مراحل ذکر شده در این راهنما، متقاضیان میتوانند به راحتی گواهی الکترونیکی خود را دریافت کرده و از مزایای آن در دنیای تجارت الکترونیک بهرهمند شوند.
فرآیند دریافت گواهی الکترونیکی از سامانه مدیریت گواهی الکترونیک (رمیس) به گونهای طراحی شده است که با رعایت دقیق مراحل و همکاری میان سازمان بورس، دفاتر ثبتنام و متقاضیان، صدور گواهی به صورت امن و کارآمد انجام شود. این مراحل شامل ثبتنام اولیه در سامانه، ورود اطلاعات هویتی، ایجاد درخواست صدور گواهی الکترونیک، تکمیل اطلاعات و بارگذاری مدارک مورد نیاز میباشد. پس از تأیید مدارک توسط دفاتر ثبتنام و پرداخت هزینههای مربوطه، متقاضی میتواند برای ملاقات حضوری یا خدمت در محل برنامهریزی کند. در نهایت با احراز هویت و تأیید نهایی مدارک اصلی توسط کارشناسان مربوطه، گواهی الکترونیکی صادر شده و تحویل داده میشود. شما میتوانید گواهی صادر شده را بر روی توکن امضای دیجیتال داشته باشید. برای این منظور بهتر است توکن امضای دیجیتال epass3003 را از قبل خریداری کرده تا مسئولین دفاتر ثبتنام گواهی صادر شده را بر روی توکن تحویل شما دهند.
سوالات متداول
چگونه تاریخ اعتبار و انقضای گواهی توکن را چک کنم؟
چنانچه از توکن امضای دیجیتال epass3003 استفاده میکنید، کافی است برنامه مدیریت توکن را بر روی رایانه خود اجرا کنید. این برنامه epass3003 token manager نام دارد. پس از login با انتخاب گواهی مورد نظر قادرید زمان شروع و پایان اعتبار گواهی توکن خود را مشاهده کنید. برای کسب اطلاعات بیشتر، مقاله “چگونه تمدید توکن منقضی شده را انجام دهیم” را مطالعه کنید.
آیا نیاز است سختافزار توکن امضای دیجیتال را تهیه کنم؟
در صورتی که از قبل توکن امضای دیجیتال را تهیه کردهاید، لازم نیست توکن جدید خریداری کنید. امکان بارگذاری هشت گواهی بر روی توکن امضای دیجیتال epass3003 وجود دارد. در صورتی که برای اولین بار درخواست گواهی امضای الکترونیک میدهید، لازم است توکن جدید خریداری کنید. شما میتوانید قبل از مراجعه به دفاتر ثبتنام، توکن امضای دیجیتال epass3003 را از فروشگاه وبسایت رهسا خریداری کنید.
نحوه تمدید گواهی الکترونیکی صادر شده توسط مرکز میانی بازار سرمایه چگونه است؟
هنگامی که گواهی الکترونیکی شما منقضی میشود، برای تمدید آن باید اقدامات زیر را انجام دهید:
- به سامانه رمیس به نشانی https://ra.seo.ir مراجعه کرده و وارد حساب کاربری خود شوید
- با ثبت درخواست تمدید و طی کردن مراحل مربوطه، میتوانید گواهی جدید خود را دریافت کنید
لازم به توضیح است که مراحل تمدید گواهی، دقیقاً همانند مراحل دریافت گواهی اولیه است.
